|
Kurs: Arhitektura srednjeg veka: tokovi, kontekst, značenje, recepcija (osn.) U okviru predmeta: Arhitektura srednjeg veka: tokovi, kontekst, značenje, recepcija Predavači dr Ivan Stevović, redovni profesor izborni kurs Broj bodova: 5.00 Sadržaj kursa: U okviru kursa objašnjavaju se različiti tokovi graditeljskog stvaranjane tokom razdoblja od 4. do sredine 15. veka, obeležja kontinuiteta i novine, prevashodno u crkvenoj arhitekturi, sakralna topografija pojedinih oblasti ili gradova, kao i uticaji koje su značajni spomenici imali na graditeljsku delatnost različitih oblasti vizantijskog sveta ili zapadne Evrope. Posebna pažnja posvećena je najznačajnijim građevinama ili kompleksima sakralne i javne namene, sa akcentom na političku ili ideološku pozadinu iz koje proizilaze, jednako kao i različitim načinima kreiranja vizuelnih efekata sakralnog prostora. Cilj izučavanja kursa: Upoznavanje studenata sa tokovima srednjovekovne arhitekture, sa kontekstom, značenjem i recepcijom različitih pojava koje su se javljale tokom vremenskog perioda od 4. do sredine 15. veka. Preduslovi za polaganje: Student mora da ispuni uslove propisane Statutom Filozofskog fakulteta. Oblici nastave:
Nastava se iѕvodi tokom jednog semestra (1x12). Plan kursa: 1. nedelja predavanje - Arhitektura srednjeg veka Uvodno izlaganje o opštim obeležjima arhitekture srednjeg veka 2. nedelja predavanje - Tokovi arhitekture srednjeg veka I Upoznavanje studenata sa hronološkim i drugim tokovima srednjovekovne hrišćanske sakralne arhitekture 3. nedelja predavanje - Tokovi arhitekture srednjeg veka II Upoznavanje studenata sa tokovima i obeležjima sekularne arhitekture u srednjem veku 4. nedelja predavanje - Religiozno-ideološki okviri nastanka arhitekture srednjeg veka Upoznavanje studenata sa najvažnijim religiozno-ideološkim podsticajima nastanka srednjovekovne arhitekture. 5. nedelja predavanje - Umetnost u arhitekturi srednjeg veka Analiza osnovnih likovnih obeležja srednjovekovne sakralne arhitekture 6. nedelja predavanje - Ktitor i graditelj u arhitekturi srednjeg veka Analiza višeslojnih, konstantnih i promenljivih odnosa ktitora-naručioca i graditelja srednjovekovne sakralne arhitekture. 7. nedelja predavanje - Arhitektura srednjovekovnog grada Analiza osnovnih, zajedničkih i posebnih/regionalnih obeležja arhitekture srednjovekovnog grada. 8. nedelja predavanje - Manastir u arhitekturi srednjeg veka Podrobna analiza pojma, institucije i značenja manastira i njegovog graditeljskog ustrojstva u arhitekturi srednjeg veka 9. nedelja predavanje - Crkva u arhitekturi srednjeg veka Podrobna analiza svih aspekata ustrojstva crkve kao ključnog vida sakralne građevine u arhitekturi srednjeg veka. 10. nedelja predavanje - Sakralni prostor u srednjem veku Analiza načela ustrojstva srednjovekovnog sakralnog prostora kao kategorije,i njegovih različitih vidova, od individualnog (isposnice)do javnog (katedralne crkve). 11. nedelja predavanje - Ikonografija sakralne građevine u srednjem veku Analiza načina konstituisanja ikonografskih značenja sakralne građevine u različitim periodima arhitekture srednjeg veka. 12. nedelja predavanje - Kontinuitet i diskontinuitet u arhitekturi srednjeg veka Analiza vidova ustanovljavanja kontinuiteta odnosno diskontinuiteta srednjovekovne sakralne arhitekture u odnosu na antičku arhitekturu, kao i spram promena u graditeljskom načinu izražavanja od rane do pozne hrišćanske arhitekture. 13. nedelja predavanje - Zaključna razmatranja Rezime materije izložene na prethodnim časovima i upućivanje studenata u tokove budućih proučavanja arhitekture srednjeg veka.
Literatura i izvori podataka: Opsta obavezna Literatura Ž. Dibi, Vreme katedrala. Umetnost i društvo 980-1420, Beograd 1989. A. Doig, Lithurgy and Architecture: From the Early Church to the Middle Ages, Farnham, Burlington 2010. G. Bandmann, Early medieval architecture as bearer of meaning, New York...etc. 2005 (postoje i druga izdanja, kao i izdanje na nemačkom). J. Bjalostocki, Povjest umjetnosti i humanističke znanosti, Zagreb 1988. R. Krautheimer, Studies in early christian, medieval and renaissance art, London, New York, 1971. R. Ousterhout, Master Builders of Byzantium, Princeton 1999. R.M. Jensen, Understanding early christian art, London, New York 2000. A. Gurevič, Kategorije srednjovekovne kulture, Novi Sad 1994. V.V. Bičkov, Vizantijska estetika, Beograd 1991. |
